Về việc chọn chỗ ngồi – Chúa Nhật XXII thường niên – Năm C

Thứ năm - 29/08/2019 23:20 178 0
Sự tự hạ mà Chúa Giêsu giảng dạy không bao giờ đồng nghĩa với sự chìu lụy bệnh hoạn vì sợ người khác hay vì ghét mình. Sự tự hạ mình phải là một lựa chọn hoàn toàn tự do, như Chúa Giêsu đã chọn lựa, trong tinh thần phục vụ và yêu thương.
Về việc chọn chỗ ngồi – Chúa Nhật XXII thường niên – Năm C

VỀ VIỆC CHỌN CHỖ NGỒI

CHÚA NHẬT XXII THƯỜNG NIÊN – NĂM  C

(Lc 14, 1.7-14)

1. Câu khai mào (14,1) nói lên không gian và thời gian câu chuyện, dù rất mơ hồ. Chúa Giêsu là khách được một người biệt phái mời. Chủ đề Chúa Giêsu được mời là nét tiêu biểu, đặc thù của Lc. Ta thường gặp các cảnh tả về bữa ăn, thường đi liền với các cuộc đối thoại đang khi ăn uống, trong phúc âm Lc (7,36tt; 10,38tt; 11,37tt; 14,1tt; 19,1tt; 22,7-38). Vả lại chủ đề yến tiệc là một thể văn Hy lạp, nên các độc giả Lc rất quen. Chúa Giêsu vào nhà “một thủ lãnh biệt phái”. Điều này giả thiết Chúa Giêsu đã được mời, dù không thấy đề cập đến trình thuật. Người biệt phái được gọi là “thủ lãnh” vì ông có nhiệm vụ điều khiển trong nhóm biệt phái. Thực vậy nhóm biệt phái có nhiều vị chỉ huy lãnh đạo (x.Flavius Josèshe, Ant. XV, 10,4). Theo Lc, Chúa Giêsu thường được mời đến nhà các người biệt phái (7,36; 11,37; 14,1). Ông cũng ghi lại việc người biệt phái lưu ý Chúa Giêsu đề phòng các âm mưu của Herôđê (13,31-33). Vì thế có nhiều điểm cho thấy thái độ Chúa Giêsu đối với nhóm biệt phái không nhất thiết là tiêu cực. Chúa Giêsu cũng sẵn sàng ban ơn cứu độ cho họ.

2. Bữa tiệc có kèm một diễn từ dạy khôn ngoan. Chúa Giêsu ngỏ lời với các người được mời dự tiệc bằng một “dụ ngôn”, một bài học rút từ kinh nghiệm sống. Chữ “dụ ngôn” (parabolê, theo bản 70 cùng nghĩa với chữ Hy bá: mashal) chỉ một giáo huấn gián tiếp: so sánh diễn từ dạy khôn ngoan và châm ngôn (sách châm ngôn, mang tựa đề bằng tiếng Hy bá là “mashal de salomon” misheley Shêlômô). Chúa Giêsu nói như sư phụ dạy khôn ngoan.

Khách khứa đến và ngồi vào bàn. Khi ăn đại tiệc, người ta nằm dài dựa trên gối. Chúa Giêsu quan sát khách đến. Họ tìm cách chiếm chỗ nhất. Đó là những người ngồi gần chủ nhà nhất. Gối được xếp hàng ba. Chỗ danh dự thì ở hàng đầu hay ở gối giữa. Thì impafait của động từ (ils choisissaent: họ đang chọn) nói lên toan tính và qua đó diễn tả một ước muốn mãnh liệt và tham lam, tranh đoạt chỗ nhất. Thời Chúa Giêsu, thứ tự chỗ ngồi được xác định căn cứ vào thanh danh của thực khách, mà thanh danh lại tùy thuộc vào chức phận và sự giàu có. Người biệt phái ưa tìm danh lợi: các chỗ nhất trong hội đường (Lc 11,43; 20,46; Mc 12,38) và trong các yến tiệc (Lc 20,46; Mt 23,6; Mc 12,38), thích được chào ở các quảng trường (Lc 12,46 và song song). Họ xác tín là họ có quyền được danh dự: vì danh dự đòi phải phát xuất từ lề luật mà họ là những nhà đại biểu.

Chúa Giêsu ngỏ lời với các người được mời. Ngài trình bày cách khôn khéo không đụng chạm ai, không làm tổn thương hay mất lòng ai, theo kiểu dạy đời, giải thích nghi vấn, theo lối văn chương khôn ngoan: “Khi có ai mời ngươi...”. Chúa Giêsu nói lên một qui luật khôn ngoan. Đi dự tiệc mà chiếm chỗ nhất là không khôn ngoan chút nào, nhỡ có người đến sau trọng vọng hơn thì sao! Các nhân vật quan trọng thường đến vào phút chót! Chủ nhà và người xếp chỗ phải dành chỗ nhất cho nhân vật quan trọng đó. Còn người đã chiếm chỗ nhất cho nhân vật quan trọng đó. Còn người đã chiếm chỗ nhất đó bây giờ phải xuống chỗ rốt hết, vì các chỗ kia đã đầy người rồi. Thật là mất mặt! Vì vậy phải khôn ngoan mà ngồi chỗ chót trước; bấy giờ ngươi mới được hân hạnh trước mắt mọi người biết mấy, nếu chủ nhà chỉ cho ngươi chỗ cao hơn.

Điều Chúa Giêsu nói đây là một qui luật thường tình, một châm ngôn đã có lâu trong nhân gian. Sách châm ngôn viết: “Trước mặt vua, ngươi chớ làm bộ bệ vệ, đừng ngồi vào chỗ các quan lớn; được người ta mời: “Hãy lên đây” tốt hơn là bị hạ xuống trước mặt bá quan” (Cn 25,6-7; Si 7,4; 13,9-100. Các luật sĩ đã chấp nhận luật ngồi bàn đó bằng những lời: “Hãy ngồi tụt xuống hai hay ba cấp dưới chỗ ngươi đáng ngồi, để người ta mời: “hãy ngồi lên” hơn là “đi xuống dưới ngồi” (Lv.r.1,5). Luật Rabbi này, do thày rabbi Shimon ben azzai (khoảng năm 110 sau J.C) chấm dứt bằng một câu tương tự với câu 11: “Và Hillel (năm 20 trước J.C) nói thế này: Khi tôi hạ mình xuống là lúc tôi được nâng lên, lúc tôi tự nâng mình lên là lúc bị hạ xuống”.

Dụ ngôn về việc chọn chỗ ngồi được chú giải bằng một câu được ghi trong truyền thống các phúc âm khi thì ở chỗ này, lúc ở chỗ khác, nên được xem là một “logion lang thang” (Mt 23,12; Lc 18,14), nhưng ở đây câu này cũng rất xác đáng. Đây là một câu có hai vế phát xuất từ môi trường Do thái, ta biết điều đó là nhờ việc tên Thiên Chúa được thay thế bằng thể passif divin ("sẽ bị hạ xuống”, “sẽ được nâng lên"). Câu đó phát xuất từ kinh nghiệm về các hoạt động của Thiên Chúa đối với dân Ngài: “Cái gì thấp sẽ được nâng lên, cái gì cao sẽ bị hạ xuống” (Ez 21,13; x. Lc 1,52, Tv 147,6). Câu đó hứa đảo lộn địa vị, và lượng giá hoàn toàn khác với cách lượng giá của loài người. Trong phúc âm nhất lãm, vì câu này luôn luôn xuất hiện trong các cuộc tranh luận với người biệt phái, nên hình như Chúa Giêsu đã dùng câu đó như là lời đe dọa nhóm biệt phái.

Trong dụ ngôn này, câu đó đưa luật xử thế khôn ngoan mà Chúa Giêsu vừa dạy, lên ngang bình diện lời Chúa Giêsu rao giảng về nước Thiên Chúa. Lời tiên tri loan báo việc hạ xuống và nâng lên sẽ được thực hiện khi Nước Thiên Chúa đến. Cũng như câu thứ hai về bữa ăn (cc. 12-14) chấm dứt bằng một lời hứa cánh chung thì câu thứ nhất cũng muốn qui hướng chúng ta về hoạt động cánh chung của Thiên Chúa.

Luật chọn chỗ ngồi trong bàn ăn dùng để nói lên một điều kiện gia nhập Nước Thiên Chúa. Chúa Giêsu cũng đã quả quyết phải trở nên bé nhỏ, khi Ngài đòi buộc những ai muốn vào Nước Thiên Chúa phải hoán cải và trở nên như trẻ nhỏ (Mt 18,4). Việc hoán cải đích thực, có khả năng mở nước Thiên Chúa, chỉ có thể có được khi con người tự nhận là hèn kém, bé bỏng trước mặt Thiên Chúa (Lc 17,10; 18,10-14). Thái độ đối nghịch với lòng hoán cải là tự cho mình là người công chính và trổi vượt hơn kẻ khác. Do đó Chúa Giêsu đã dùng một ngạn ngữ có từ thời xưa, được người đồng hương biết, để rao giảng về nước Thiên Chúa.

3. Người mời các thực khách cũng được nhắc đến. Nhưng lời nói của ông ta không còn được gọi là “dụ ngôn” nữa. Chúa Giêsu đề xuất một chân lý dưới dạng thức mệnh lệnh (sous forme d'impératif), nói lên một chỉ dẫn và khuyến cáo về một hoàn cảnh cụ thể. Lời chỉ dẫn cho chủ nhà có tính cách bắt buộc. Còn lời khuyến cáo thì tế nhị hơn. Chúa Giêsu nói cách tổng quát, không nói đến bữa ăn trước mắt, nhưng là một bữa ăn trưa hay bữa ăn tối nào đó không rõ. Quả thực, chủ nhà không chỉ mời bạn hữu, bà con và các người giàu có mà cả Chúa Giêsu, và có lẽ cả các môn đệ Ngài nữa; Chúa Giêsu lại phán dạy như thày dạy khôn ngoan.

Bữa ăn là biểu thức của một tình yêu hào phóng. Chủ nhà không chỉ mời các thân bằng quyến thuộc như bạn bè, bà con, đồng nghiệp. Những người này sẽ có thể mời và sẵn lòng mời lại ông. Tuyệt đối không nên mời và đừng bao mời để được mời lại, cho để được cho lại. Phải cho mà không hy vọng nhận lại (Lc 6,35). Bữa ăn phải biểu hiểu một tình yêu vô vị lợi chứ không phải một tình yêu đòi đáp trả.

Vế tích cực theo liền vế tiêu cực của phép song ngẫu. Phải mời kẻ ta không hy vọng được họ mời lại. Các người được mời do đó sẽ là “người nghèo khó, tàn tật, què quặt, đui mù”; có lẽ các người bệnh tật, què quặt, đui mù là hình ảnh đặc thù của giới nghèo: thực sự họ là những người nghèo khổ. Đó là ba hạng người bị các người “đạo đức” Israel khinh chê. Họ không được tham dự các nghi lễ trong đền thờ (2S 5,8 bản 70; x. Lv 21,18). Luật cấm tế tự này vẫn còn hiệu lực trong cộng đoàn Qumrân.

Chúa Giêsu đã lưu tâm và đặc biệt yêu thương chính những người nghèo hơn hết các người nghèo đó. Họ không thể đáp trả ân huệ đã nhận. Chính Thiên Chúa sẽ đích thân can thiệp họ, khi bắt đầu trât tự mới. Ở đây cũng thế, thể văn thụ động (passif) thay thế tên Thiên Chúa. Ai làm ơn cho những người nghèo không thể đáp trả đó, được gọi là người có phúc, vì Thiên Chúa sẽ trả công cho họ.

Lời khuyến cáo chấm dứt bằng câu nhắc đến các biến cố thế mạt. Trong dụ ngôn các người được mời, việc nâng lên được hứa ban cho những người công chính; ở đây họ được hứa sẽ được sống lại. Trên kia đường phải đi là sự hạ mình xuống, ở đây thì phải tỏ ra bất vụ lợi. Lời hứa chỉ nhắm đến việc “phục sinh các người công chính”. Chính Lc thấy trước mọi người sẽ sống lại: “Các người công chính cũng như các người tội lỗi sẽ sống lại (Cvsđ 24,15). Ông quả quyết “người chết sẽ sống lại” (Lc 20,35). Do đó đừng hiểu kiểu nói: “các người công chính sẽ sống lại” trong nghĩa độc hữu (sens exclusif). Có thể đây là một kiểu nói cựu truyền, liên hệ với niềm hy vọng vào sự phục sinh của các người công chính (Tv Sal.3,11; Hénoch 91,10 Test.XII Benj. 10 et passim)

Qui luật thứ hai về các bữa ăn cũng không phải chỉ là lời chỉ dẫn về việc ăn uống, mà còn nhắm đến thế mạt, đến sự xuất hiện của nước Thiên Chúa và một trong các ân huệ cứu rỗi mà Nước Thiên Chúa đem đến là việc “các người công chính sẽ phục sinh”. Tình yêu mong đáp trả sẽ không hy vọng được tưởng thưởng khi nước Thiên Chúa đến. Lời khuyến cáo được đưa ra ở đây có cùng giáo huấn với diễn từ trên núi (Lc 6,32-35).

KẾT LUẬN

Người biệt phái bị khiển trách vì hai thói xấu: danh vọng và tham lam (x.Lc 20,46-47); chính vì chống họ mà Chúa Giêsu đưa ra các qui luật về ăn uống liên hệ đến đức khiêm nhượng và bác ái vô vị lợi. Danh vọng và tham lam sẽ bị xét xử nghiêm khắc, còn ai sống khiêm nhượng và bác ái có thể mong chờ đến ngày được tham dự bàn tiệc Nước Thiên Chúa.

Ý HƯỚNG BÀI GIẢNG

1. Chúa Giêsu, trong bản tính và sứ mạng Ngài, đã sống tinh thần khiêm nhượng tự hạ, là tinh thần mà hôm nay Ngài công khai giảng dạy. Bỏ chỗ nhất để ngồi chỗ rốt hết, đó chính là ý nghĩa việc ngài nhập thể, như ca thi gởi tín hữu Philipphê: “Phận là phận của một vị Thiên Chúa, nhưng Ngài không nghĩ phải phải dành cho được chức vị đồng hàng cùng Thiên Chúa, trái lại Ngài đã hủy bỏ chính mình đi, lãnh lấy thân phận tôi đòi... đã tự hạ mình xuống làm một người vâng phục cho đến chết” (Ph 2,6-8). Khi sống như thế, Chúa Giêsu không vong thân; trái lại, đã tự biểu lộ như là “người của mọi người”. Ngài là người của mọi người, là Thiên Chúa ở cùng chúng ta. Khi chiếm chỗ rốt hết bằng việc nhập thể, khi ngồi cùng bàn với các người bị khinh dể, khi bị giết như một tên bất lương, Chúa Giêsu là: tình yêu đối với Chúa Cha và đối với mọi người.

2. Nhưng sự tự hạ mà Chúa Giêsu giảng dạy không bao giờ đồng nghĩa với sự chìu lụy bệnh hoạn vì sợ người khác hay vì ghét mình. Sự tự hạ mình phải là một lựa chọn hoàn toàn tự do, như Chúa Giêsu đã chọn lựa, trong tinh thần phục vụ và yêu thương.

3. “Nhìn kẻ khác như trổi vượt hơn mình” (Ph 2,3) không phải là so sánh với họ, nhưng là xem họ đáng được người đời và Thiên Chúa lưu ý hơn chúng ta. Chính khi quên mình như thế, tình yêu trong chúng ta mới có giá trị và triển nở thực sự. Tình yêu tự nó đã là một phần thưởng.

4. Chướng ngại vật lớn nhất thường ngăn cản chúng ta tiếp nhận kẻ khác, là hàng rào xã hội. Chúng ta tự nhiên có khuynh hướng xem những người nghèo hơn chúng ta như thuộc về một giai cấp xã hội khác. Phúc âm đến làm nổ tung mọi hàng rào chia rẽ người với người; Đức Kitô đã triệt hạ một lần thay cho tất cả “các tường ngăn thành chắn” (Eph 2,14) để rồi “không còn phân biệt Do thái hay Hy lạp, nô lệ hay tự do nữa” (Gal 3,28)

5. Tất cả chúng ta đều được mời đến dự tiệc Thánh thể, dù chúng ta không có công trạng gì. Chúng ta đều được mời tất cả, không phân biệt chủng tộc, phái tính, tuổi tác hay địa vị xã hội. Đức Kitô đã hiến thân để trở nên mọi sự cho mọi người.

Học viện Giáo Hoàng Pi-ô X Đà Lạt

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

  • Đại hội Truyền Giáo lần III: Chương trình văn nghệ
     18/10/2019 11:51

    Đại hội Truyền Giáo lần III: Chương trình văn nghệ

    Đại hội Truyền giáo lần III của GIáo phận Lạng Sơn Cao Bằng được tiếp tục với phần văn nghệ từ lúc 20 giờ do một số giáo xứ thể hiện. Những tiết mục thật ý nghĩa, diễn tả sinh động những bước chân truyền giáo, những mong ước truyền giáo và lòng quyết tâm dấn thân cho sứ mạng trọng yếu này. Sau đây là một số clip ghi nhận:
    Đại hội Truyền Giáo lần III: Thánh lễ chiều 18/10/2019
     18/10/2019 11:21

    Đại hội Truyền Giáo lần III: Thánh lễ chiều 18/10/2019

    Vào hồi 19 giờ chiều thứ Sáu, ngày 18 tháng 10 năm 2019, trong khung cảnh của Đại hội Truyền Giáo lần thứ III Giáo phận Lạng Sơn Cao Bằng, Đức cha Giuse đã chủ sự Thánh lễ mừng kính thánh Luca theo lịch Phụng vụ Giáo hội và cách riêng cầu cho việc loan báo Tin Mừng.
  • Khai mạc Đại hội Truyền Giáo lần III của Giáo phận Lạng Sơn Cao Bằng
     18/10/2019 11:16

    Khai mạc Đại hội Truyền Giáo lần III của Giáo phận Lạng Sơn Cao Bằng

    Chiều thứ Sáu, ngày 18 tháng 10 năm 2019, tại Tòa Giám mục Lạng Sơn đã chính thức khai mạc Đại hội Truyền Giáo lần thứ III của Giáo phận Lạng Sơn Cao Bằng. 
  • Sứ điệp của Đức Thánh Cha Phanxicô nhân ngày Thế giới Truyền Giáo năm 2019
     10/09/2019 20:56

    Sứ điệp của Đức Thánh Cha Phanxicô nhân ngày Thế giới Truyền Giáo năm 2019

    Ngày 9/6/2019, Lễ Chúa Thánh Thần hiện xuống, ĐTC.Phanxicô gửi Sứ điệp cho Ngày Thế giới Truyền giáo 2019 sẽ được cử hành vào Chúa nhật 20/10 tới đây. Chủ đề Sứ điệp lấy từ chủ đề của Tháng Truyền giáo: “Được chịu phép rửa và được sai đi: Hội Thánh của Chúa Kitô trong sứ mạng giữa thế giới”.
    Giáo hội tại Thánh địa gia tăng chuẩn bị cho Tháng truyền giáo đặc biệt
     02/09/2019 03:58

    Giáo hội tại Thánh địa gia tăng chuẩn bị cho Tháng truyền giáo đặc biệt

    Thứ bảy ngày 31 tháng 8, tại văn phòng Các Hội giáo hoàng truyền giáo (Pom) ở Haifa một cuộc gặp gỡ để bàn về vấn đề chuẩn bị cho Tháng truyền giáo đặc biệt tại Đất Thánh. Cha Mikhael Abdo Abdo, Giám đốc quốc gia của Các Hội giáo hoàng truyền giáo điều phối cuộc gặp gỡ. Có khoảng 20 tham dự viên đại diện cho các hoạt động mục vụ khác nhau của khu vực.
  • Khoá bồi dưỡng về thần học và truyền giáo tại Vũng Tàu
     10/07/2019 21:53

    Khoá bồi dưỡng về thần học và truyền giáo tại Vũng Tàu

    Từ ngày 1-6 tháng 7 vừa qua, tại Đền Thánh Đức Mẹ Bãi Dâu, giáo phận Bà Rịa diễn ra hai khóa bồi dưỡng thần học và truyền giáo dành cho 130 tham dự viên, bao gồm bề trên các hội dòng, giáo sư chủng viện và học viện, linh mục và các tu sĩ trẻ.
    Kinh nguyện cho việc truyền giáo
     04/07/2019 00:06

    Kinh nguyện cho việc truyền giáo

    Lạy Chúa Chúa đã muốn mọi dân tộc là phần tử liên đới của nhân loại và phát triển tuỳ theo ơn sủng Chúa ban, xin đổ đầy tình yêu Chúa vào lòng con cái Chúa để họ hăng say lo lắng cho phần rỗi của anh em mình và vì Chúa đã trao phó trái đất cho con người sử dụng cho công cuộc phát triển...
  • Đức Thánh Cha gửi Sứ điệp cho Ngày Thế giới Truyền giáo 2019
     10/06/2019 12:14

    Đức Thánh Cha gửi Sứ điệp cho Ngày Thế giới Truyền giáo 2019

    Ngày 9/6/2019, Lễ Chúa Thánh Thần hiện xuống, Đức Thánh Cha Phanxicô gửi Sứ điệp cho Ngày Thế giới Truyền giáo 2019 sẽ được cử hành vào Chúa nhật 20/10 tới đây. Chủ đề của Sứ điệp được lấy từ chủ đề của Tháng Truyền giáo: “Được chịu phép rửa và được sai đi: Giáo Hội của Chúa Kitô trong sứ mạng giữa thế giới”.
    Chúa Thánh Thần và Ngôi Lời trong sứ vụ Truyền giáo
     08/06/2019 11:18

    Chúa Thánh Thần và Ngôi Lời trong sứ vụ Truyền giáo

    Trước hết chúng ta cùng nhau xác tín lại sứ vụ truyền giáo của chúng ta là gì theo các sách Phúc Âm (A); kế đến, chúng ta tìm hiểu vai trò của Chúa Kitô và Chúa Thánh Thần trong sứ vụ truyền giáo của Hội Thánh (B); và sau cùng chúng ta cùng nhau khám phá những nẻo đường của Lời Chúa, qua đó chúng ta thực thi sứ vụ truyền giáo (C).

Đăng ký nhận bản tin
Nhập email để nhận được những tin tức mới nhất từ chúng tôi.
Thống kê truy cập
  • Đang truy cập128
  • Máy chủ tìm kiếm6
  • Khách viếng thăm122
  • Hôm nay7,292
  • Tháng hiện tại109,981
  • Tổng lượt truy cập4,203,600
Đánh giá website

Quý vị đánh giá website GPLS thế nào?

ĐHGT.Giáo Tỉnh Hà Nội 2019
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây