Giải Đáp Phụng Vụ: Việc Đọc Bài Thương Khó Có Được Diễn Như Kịch Không?

Thứ tư - 03/04/2019 22:10 327 0
Giải đáp của Cha Edward Mc. Namara, Dòng Đạo Binh Chúa Kitô (LC), Khoa trưởng Thần học và giáo sư phụng vụ của Đại học Regina Apostolorum (Nữ Vương các Thánh Tông Đồ), Rôma.
Giải Đáp Phụng Vụ: Việc Đọc Bài Thương Khó Có Được Diễn Như Kịch Không?

Hỏi: Tại giáo xứ chúng con, có yêu cầu diễn tuồng Thương Khó, nhằm thay thế hoặc như một phần của bài Thương Khó thứ Sáu Tuần Thánh. Linh mục có thể đọc phần của Chúa Giêsu, nhưng mỗi nhân vật khác nhau trong bài Thương Khó sẽ được đại diện và thực sự được diễn bởi một “diễn viên” khác nhau trong bài. Thưa cha, việc này có được phép trong ngày thứ Sáu Tuần Thánh không? Cha xứ chúng con không tìm thấy bất cứ điều gì để hỗ trợ hoặc từ chối việc này, và các chức sắc giáo phận cũng không rõ ràng trong việc cho phép hoặc từ chối cho việc này diễn ra. – J. Z., Columbia, South Carolina, Mỹ.

Đáp:

Việc đọc bài Thương Khó ngày Chúa Nhật Lễ Lá và ngày Thứ Sáu Tuần Thánh cho phép một số yếu tố kịch, trong khi không nói gì đến việc diễn xuất. Các người đọc hoặc người hát duy trì tính chất trang trọng truyền thống của nghi thức, và tránh điệu bộ nét mặt và cử chỉ bề ngoài.

Thư Luân Lưu 1988 về việc chuẩn bị Lễ Phục Sinh, do Thánh Bộ Phụng Tự ban hành năm 1988, nói như sau:

“64. Trình tự cho việc cử hành cuộc Thương Khó của Chúa (phụng vụ lời Chúa, tôn thờ Thánh giá, và Rước lễ), vốn bắt nguồn từ một truyền thống cổ xưa của Giáo Hội, cần được tuân giữ một cách trung thực và theo tôn giáo, và không thể được thay đổi bởi bất cứ ai, theo sáng kiến riêng của mình.

“66. Các bài đọc sẽ được đọc toàn bộ. Thánh vịnh đáp ca và thánh ca trước bài Tin mừng cần được hát theo cách thông thường. Bài Thương Khó của Chúa theo thánh Gioan được hát hay đọc theo cách quy định cho ngày Chúa Nhật trước đó (xem số 33). Sau khi bài Thương Khó được đọc xong, linh mục có thể giảng, sau đó các tín hữu được mời gọi suy niệm trong chốc lát”.

Số 33 được nêu ở trên mô tả việc đọc bài Thương Khó như sau:

“33. Việc đọc bài Thương Khó chiếm một vị trí đặc biệt. Bài Thương Khó nên được hát hay đọc theo cách truyền thống, nghĩa là, bởi ba người đóng vai Chúa Giêsu, người kể và dân chúng. Bài Thương Khó được công bố bởi các phó tế, linh mục hoặc giáo dân. Trong trường hợp giáo dân giữ hai vai trò, phần của Chúa Kitô nên được dành cho linh mục.

“Việc công bố bài Thương Khó diễn ra không có nến đốt và không xông hương; lời chào của linh mục và việc làm dấu Thánh giá bị bỏ qua; chỉ có phó tế xin phép lành của linh mục, như thầy thường làm trước khi đọc bài Tin Mừng”.

Như vậy, việc đọc bài Thương Khó gồm ba người đọc hoặc ba người hát, mỗi người đóng vai một nhân vật đặc biệt. Một người đóng vai người kể chuyện, một người khác, thường là linh mục, nói các lời của Chúa chúng ta, và một người đóng vai các nhân vật khác.

Ca đoàn hay cả cộng đoàn có thể đóng vai đám đông, hoặc thay cho nhiều nhân vật trong Tin Mừng phát biểu cùng một lúc.

Hiệu ứng “kịch tính” và thiêng liêng trên cộng đoàn, khi chính họ, chứ không phải một người, hô to “Đóng đinh nó vào Thập giá”, có thể là khá cảm động, và có thể nói rõ hơn trách nhiệm của tội lỗi cá nhân của mỗi người đối với cuộc Khổ Nạn của Chúa chúng ta.

Tại Tòa thánh Vatican, bài Thương Khó ngày Chúa Nhật Lễ Lá đã được hát trong nhiều năm qua, bằng tiếng Ý, bởi ba phó tế và ca đoàn. Các phó tế duy trì một cung giọng nghiêm trang đúng mực, mặc dù có thay đổi nhỏ trong cung giọng của mỗi người. Ca đoàn hát phần của đám đông trong đa âm.

Trong ngày Thứ Sáu Tuần Thánh, tiến trình cũng diễn ra như vậy, nhưng dùng tiếng Latinh truyền thống, với ca đoàn Sistine giữ phần của đám đông trong đa âm. Trong mỗi buổi như vậy, bài Thương Khó kéo dài khoảng 50 phút.

Hệ thống chia bài đọc thành nhiều phần đôi khi cũng được cho phép trong Thánh Lễ dành cho Thiếu nhi, nếu tiến trình này tạo điều kiện dễ dàng cho việc hiểu bài đọc (xem số 47 của Hướng dẫn về Thánh Lễ dành cho Thiếu nhi).

Tuy nhiên, điều này là khác với việc diễn xuất bài Thương Khó, vốn có thể có tác dụng ngược lại với điều sách phụng vu mong muốn. Qui chế Tổng Quát Sách Lễ Rôma đề cập chủ đề này trong số 38 về “Cách đọc các bản văn khác nhau”:

“Khi vị tư tế, người giúp lễ hay mọi người phải đọc các bản văn cách rõ ràng và lớn tiếng, thì phải liệu sao cho giọng nói phù hợp với từng loại bản văn, tùy như đó là bài đọc, lời nguyện, lời nhắn nhủ, lời tung hô hay bài hát, đồng thời cũng phải phù hợp với hình thức cử hành và tính cách long trọng của buổi lễ. Ngoài ra, còn phải để ý đến tính chất của các ngôn ngữ khác nhau và cách cảm nghĩ của mỗi dân tộc.

Vậy trong các nghi tiết và các quy tắc sau đây, các từ “nói” hay “đọc” phải hiểu cả về hát lẫn đọc, miễn là giữ các nguyên tắc nêu trên” (Bản dịch Việt ngữ của linh mục Phanxicô Xavier Nguyễn Chí Cần, Giáo phận Nha Trang).

Do đó, văn bản này nhắc trước hết đến cung giọng, chứ không nhắc đến việc kèm theo lời đọc cử chỉ nét mặt hoặc điệu bộ khác. Điều này là phù hợp với tính nghiêm trang đứng đắn truyền thống của nghi lễ Roma, và với bản chất thừa tác của các công việc phục vụ, như việc đọc sách chẳng hạn.

Tôi tin rằng tiêu chuẩn nền tảng chính là việc phục vụ lời Chúa. Công tác của người đọc là nêu ra và công bố ý nghĩa của sứ điệp của Chúa với hết khả năng của mình, đồng thời tránh gây sự chú ý vào người đọc bằng y phục hoặc điệu bộ.

Cũng có thể có sự nguy hiểm nào đó của người đọc, khi áp đặt sự giải thích các cảm xúc của mình, được giấu kín trong đoạn văn, hơn là cho phép lời Chúa nói tâm tình với mỗi thành viên của cộng đoàn.

Do đó, một số biến đổi trong ngữ điệu là được mong muốn, để làm rõ ý nghĩa của bản văn, chẳng hạn để phân biệt một câu hỏi với một lời khuyên, hay tiếng kêu lòng thương xót với việc ban sự thương xót.

Việc sử dụng một cung giọng không thay đổi hoặc đơn điệu cho cả đoạn văn là làm hại cho lời Chúa và cho cộng đoàn. Nhưng bất kỳ gợi ý nào về diễn xuất, cho dù bằng nét mặt, cử chỉ, thay đổi ngữ điệu hay giọng nói cho các nhân vật khác nhau, cũng cần phải tránh, vì chúng có xu hướng thu hút sự chú ý đi xa văn bản và chỉ hướng tới người đọc.

Các cung giọng Latinh truyền thống cho việc hát các bài đọc có thể gợi ý một mô hình cho việc đọc sách thánh, hoặc thậm chí cho việc soạn nhạc mới theo tiếng mẹ đẻ để hát Kinh Thánh, như đã thực hiện thành công trong một số ngôn ngữ.

Việc hát các bản văn, ít là vào các dịp lễ trọng, nhắc nhở chúng ta rằng đây không phải là bản văn bình thường, nhưng là lời Chúa nói với chúng ta. Nó cũng giúp tăng sự chú ý nhiều vào lời Chúa.

Năm 2005, một độc giả đã cung cấp một gợi ý có giá trị như sau, dựa vào kinh nghiệm, mà tôi nghĩ là đáng được nhắc lại ở đây:

“Khi dạy các người đọc sách và chủng sinh, tôi thấy là hữu ích để nói với họ là họ nên tự nghĩ mình như “đang ở tại đài phát thanh”, chứ không “như đang trình diễn trên đài truyền hình”. Điều này làm cho họ phải suy nghĩ cách tốt nhất để sử dụng giọng nói của mình để rao giảng lời Chúa, không bị xao lãng bởi việc “nhìn vào cộng đoàn, cử chỉ nét mặt, điệu bộ…”. Cách tiếp cận này cho phép người đọc quan tâm đến người nghe, làm cho ý nghĩa của văn bản trở nên rõ ràng trước mặt họ – khi Chúa đang nói qua miệng của họ. Nó cũng cho phép họ nhận ra rằng “lời họ nói” là lời Chúa sống động, và do đó, là điều quan trọng nhất. Nó cũng làm cho họ tránh diễn kịch cho bản văn”. (Zenit.org 24-3-2015).


Nguyễn Trọng Đa chuyển ngữ

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

  • Dâng hoa kính Đức Mẹ Fatima và Thánh lễ Tạ ơn kỷ niệm ngày Đức cha Giuse được bổ nhiệm Giám mục.
     14/05/2020 06:49

    Dâng hoa kính Đức Mẹ Fatima và Thánh lễ Tạ ơn kỷ niệm ngày Đức cha Giuse được bổ nhiệm Giám mục.

    Vào lúc 19h00 ngày 13/05 tại khuôn viên Tòa Giám Mục Lạng Sơn, cộng đoàn Dân Chúa giáo xứ Chính Tòa đã long trọng dâng hoa kính Đức Mẹ và hiệp dâng Thánh lễ Tạ ơn dịp kỷ niệm 14 năm Đức Cha Giuse được Tòa Thánh bổ nhiệm làm Giám mục (2006).
    Tập Tin Mục vụ số 05 - tuần từ 26/4-03/5/2020
     25/04/2020 05:52

    Tập Tin Mục vụ số 05 - tuần từ 26/4-03/5/2020

    Hằng tuần, Tòa Giám mục phát hành rộng rãi bằng nhiều hình thức Tập tin Mục vụ “Hội Thánh Tại Gia” này, để mỗi gia đình tham chiếu tổ chức các giờ cầu nguyện chung trong gia đình. Tập Tin Mục Vụ số 05 CN tuần từ 26/4-03/5/2020, Tuần III Phục Sinh A
  • Thông báo số 04 về Hướng dẫn Phụng vụ và Mục vụ trong cơn dịch Covid-19
     23/04/2020 05:16

    Thông báo số 04 về Hướng dẫn Phụng vụ và Mục vụ trong cơn dịch Covid-19

    Theo chương trình quốc gia hành động chống dịch bệnh Covid-19, từ ngày 23/4/2020, tuyệt đại đa số các tỉnh thành đã chấm dứt việc “cách ly xã hội”, dần trở lại sinh hoạt bình thường, với sự cảnh giác tối đa đề phòng dịch bệnh có thể quay lại. Trước tình hình mới này, Văn phòng TGM chuyển ý ĐGM.GP qua Thông báo số 4 như sau:
    Tập Tin Mục vụ số 04 - tuần từ 19/4-26/4/2020
     18/04/2020 08:15

    Tập Tin Mục vụ số 04 - tuần từ 19/4-26/4/2020

    Hằng tuần, Tòa Giám mục phát hành rộng rãi bằng nhiều hình thức Tập tin Mục vụ “Hội Thánh Tại Gia” này, để mỗi gia đình tham chiếu tổ chức các giờ cầu nguyện chung trong gia đình. Tập Tin Mục Vụ số 04 CN tuần từ 19/4-26/4/2020, Tuần II Phục Sinh A
  • Thiệp mừng Phục Sinh: "Bình an cho anh em...đừng xao xuyến và quá sợ hãi"
     11/04/2020 22:41

    Thiệp mừng Phục Sinh: "Bình an cho anh em...đừng xao xuyến và quá sợ hãi"

    "Thầy để lại bình an cho anh em, Thầy ban cho anh em bình an của Thầy. Thầy ban cho anh em không theo kiểu thế gian. Anh em đừng xao xuyến cũng đừng sợ hãi." (Ga 14.27)
    Mừng sinh nhật chức Linh Mục: Lời tâm tình của Đức Giám mục Giáo phận
     08/04/2020 22:03

    Mừng sinh nhật chức Linh Mục: Lời tâm tình của Đức Giám mục Giáo phận

    Giám mục cũng như linh mục đều được chia sẻ chức linh mục duy nhất của Chúa Kitô, ngày thứ Năm Tuần Thánh, Giáo hội tưởng niệm việc Chúa Giêsu thiết lập Bí Tích Thánh Thể và chức Linh Mục Thừa Tác.
  • Tổng vệ sinh Nhà Chúa Tuần Thánh và Phục Sinh 2020
     07/04/2020 05:54

    Tổng vệ sinh Nhà Chúa Tuần Thánh và Phục Sinh 2020

    Dịch bệnh do vi-rút Covid-19 hạn chế nhiều sinh hoạt tại Nhà thờ. Hôm nay, thứ Ba Tuần Thánh, Nhà thờ Chính tòa Lạng Sơn có ngày “ra quân” tổng vệ sinh nhà thờ, chuẩn bị mừng lễ Phục Sinh trong âm thầm, đồng thời thực hiện việc phòng ngừa dịch bệnh.
    Tập Tin Mục vụ số 02 - tuần từ 05/4-12/4/2020
     04/04/2020 04:56

    Tập Tin Mục vụ số 02 - tuần từ 05/4-12/4/2020

    Hằng tuần, Tòa Giám mục phát hành rộng rãi bằng nhiều hình thức Tập tin Mục vụ “Hội Thánh Tại Gia” này, để mỗi gia đình tham chiếu tổ chức các giờ cầu nguyện chung trong gia đình. Tập Tin Mục Vụ số 02 CN tuần từ 05/4-12/4/2020, Tuần Thánh và Đại lễ Phục Sinh năm A.
  • Thông báo số 3 - Về việc cử hành Tuần Thánh và Phục Sinh năm 2020
     04/04/2020 00:50

    Thông báo số 3 - Về việc cử hành Tuần Thánh và Phục Sinh năm 2020

    Dịch bệnh COVID-19 vẫn đang lây lan nhanh chóng tại các quốc gia, nhất là tại châu Âu và Mỹ. Tại Việt Nam, số bệnh nhân dương tính với vi-rút Corôna mỗi ngày một tăng thêm. Đây cũng là thời điểm Giáo Hội Công giáo cử hành Tuần thánh và Đại lễ Phục sinh. TGM.Lạng Sơn gửi thông báo số 3 về việc cử hành Tuần Thánh và Phục Sinh trong Giáo phận như sau:
    Thánh Lễ Thời Dịch Bệnh
     01/04/2020 23:07

    Thánh Lễ Thời Dịch Bệnh

    Dịch bệnh Covid-19 đang lây truyền cách khủng khiếp trên toàn thế giới. Ngay tại Việt Nam chúng ta, tuy con số nhiễm bệnh chưa nhiều, hầu hết đã được chữa khỏi và nhất là chưa có ca tử vong nào, nhưng nhà chức trách vẫn dành mọi nỗ lực và biện pháp tối ưu để ngăn chận, vì “phòng bệnh hơn chữa bệnh”.

  • Lễ Hiện Xuống: Khai sinh Giáo Hội truyền giáo
     26/05/2020 20:16

    Lễ Hiện Xuống: Khai sinh Giáo Hội truyền giáo

    “Như Cha đã sai Thầy, thì Thầy cũng sai anh em”. Rồi Người thổi hơi vào các ông và bảo: “Anh em hãy nhận lấy Thánh Thần” (Ga 20, 21-22). Các Tông đồ đã nhận lãnh Thánh Thần để ra đi truyền giáo. Chính Thánh Thần đã làm cho các ngài hoàn toàn đổi mới.
    Môi trường lao động trong xã hội Việt Nam, một địa chỉ mới cho sứ vụ Phúc-âm-hóa
     21/05/2020 18:42

    Môi trường lao động trong xã hội Việt Nam, một địa chỉ mới cho sứ vụ Phúc-âm-hóa

    Khi hưởng ứng tinh thần Laudato Si' chúng ta không chỉ dừng lại ở nỗ lực củng cố và bảo vệ môi trường thiên nhiên mà thôi nhưng còn được mời gọi đi sâu vào “nguồn gốc nhân bản của cuộc khủng hoảng sinh thái” (Ls, số 101)
  • ĐTC Phanxicô: truyền giáo là quà tặng nhưng không của Chúa Thánh Thần
     21/05/2020 18:42

    ĐTC Phanxicô: truyền giáo là quà tặng nhưng không của Chúa Thánh Thần

    Đức Thánh Cha Phanxicô nhấn mạnh rằng việc loan báo Tin Mừng là món quà nhưng không của Chúa Thánh Thần, khác với bất kỳ sự tuyên truyền chính trị hay văn hóa, tâm lý hay tôn giáo nào.
    Cha Eugene Murray và 62 năm truyền giáo tại Đài Loan
     17/05/2020 19:30

    Cha Eugene Murray và 62 năm truyền giáo tại Đài Loan

    Từ khi đặt chân đến Đài Loan vào năm 1958, nơi này đã trở thành trọn cuộc đời của cha Eugene Murray. Cha tóm tắt 62 năm trong sứ vụ linh mục truyền giáo ở Đài Loan của mình bằng 2 câu đơn giản: tốt với người dân và cậy dựa vào ơn Chúa.
  • [Vui bước Tin Mừng] Sức mạnh của lời cầu nguyện
     08/05/2020 11:53

    [Vui bước Tin Mừng] Sức mạnh của lời cầu nguyện

    Câu chuyện được kể từ một sơ trực tiếp trên cánh đồng truyền giáo và chứng kiến những việc lạ lùng Thiên Chúa làm như những ngày đầu của Công vụ Tông đồ. Mục Vui bước Tin Mừng là kết quả sự cộng tác giữa Vatican News Tiếng Việt và Uỷ ban Loan báo Tin Mừng của Hội đồng Giám mục Việt Nam.
    Covid-19 và Truyền Giáo
     06/05/2020 12:16

    Covid-19 và Truyền Giáo

    Cùng chung số phận và cùng chia sẻ những vấn đề của con người, Giáo Hội không bao giờ cho phép mình đứng ngoài những khó khăn, vất vả, những băn khoăn, thao thức, những lo âu, khắc khoải, cũng như những cố gắng, phấn đấu của cộng đồng nhân loại.
  • Phát triển Ơn gọi Truyền giáo trong một giáo xứ
     04/05/2020 19:54

    Phát triển Ơn gọi Truyền giáo trong một giáo xứ

    Làm thế nào để phát triển ơn gọi truyền giáo trong một giáo xứ là mối bận tâm đang được đặt ra cho công cuộc loan báo Tin Mừng hôm nay. Việc phát triển này nói lên vai trò đặc biệt quan trọng của mỗi giáo xứ có ảnh hưởng sâu rộng đối với sứ vụ truyền giáo của Giáo Hội. Do đó, giáo xứ trở thành hạt nhân cơ bản giúp phát triển ơn gọi truyền giáo cách hiệu quả và bền vững.
    Sứ mạng Truyền giáo trong thời đại hôm nay
     19/04/2020 11:15

    Sứ mạng Truyền giáo trong thời đại hôm nay

    Người Ki-tô hữu luôn là người tiên phong trong đời sống thường ngày bằng các việc làm thiết thực hữu hiệu nhất, mang lại lợi ích cho con người và thiên nhiên như những nhân chứng sống của Đức Ki-tô trong thời đại mới.
  • Đại hội Truyền Giáo lần III: Chương trình văn nghệ
     18/10/2019 11:51

    Đại hội Truyền Giáo lần III: Chương trình văn nghệ

    Đại hội Truyền giáo lần III của GIáo phận Lạng Sơn Cao Bằng được tiếp tục với phần văn nghệ từ lúc 20 giờ do một số giáo xứ thể hiện. Những tiết mục thật ý nghĩa, diễn tả sinh động những bước chân truyền giáo, những mong ước truyền giáo và lòng quyết tâm dấn thân cho sứ mạng trọng yếu này. Sau đây là một số clip ghi nhận:
    Đại hội Truyền Giáo lần III: Thánh lễ chiều 18/10/2019
     18/10/2019 11:21

    Đại hội Truyền Giáo lần III: Thánh lễ chiều 18/10/2019

    Vào hồi 19 giờ chiều thứ Sáu, ngày 18 tháng 10 năm 2019, trong khung cảnh của Đại hội Truyền Giáo lần thứ III Giáo phận Lạng Sơn Cao Bằng, Đức cha Giuse đã chủ sự Thánh lễ mừng kính thánh Luca theo lịch Phụng vụ Giáo hội và cách riêng cầu cho việc loan báo Tin Mừng.

Đăng ký nhận bản tin
Nhập email để nhận được những tin tức mới nhất từ chúng tôi.
Thống kê truy cập
  • Đang truy cập16
  • Máy chủ tìm kiếm4
  • Khách viếng thăm12
  • Hôm nay9,945
  • Tháng hiện tại228,888
  • Tổng lượt truy cập5,808,549
Đánh giá website

Quý vị đánh giá website GPLS thế nào?

Chúa Thánh Thần hiện xuống
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây